Καρέκλες καφενείου για το σπίτι: ξύλο, ψάθα, μεταχειρισμένες

Η ξύλινη καρέκλα με ψάθινο κάθισμα είναι το πιο αναγνωρίσιμο κάθισμα του ελληνικού καφενείου και της ταβέρνας, και πολλοί τη θέλουν στην κουζίνα ή στη βεράντα. Αυτός ο οδηγός αφορά την αγορά για το σπίτι: τι ξύλο, τι κάθισμα, τι ύψος, και τι κοιτάτε σε μια μεταχειρισμένη πριν τη φορτώσετε στο αυτοκίνητο.

Τι ύψος έχει και ταιριάζει στο τραπέζι σας;

Ο κανόνας είναι ο ίδιος με κάθε καρέκλα φαγητού: 25–30 cm κενό από το κάθισμα ως την πάνω επιφάνεια του τραπεζιού. Για τραπέζι 75 cm, κάθισμα 45–50 cm. Η διαφορά με την καρέκλα καφενείου είναι ότι δεν έχει πάντα ετικέτα, και ότι οι παλιές καρέκλες, οι χειροποίητες και αυτές από διαφορετικά εργαστήρια δεν έχουν όλες το ίδιο ύψος. Δεν βρήκαμε δημοσιευμένο «τυπικό» ύψος για την ελληνική καρέκλα καφενείου, γι' αυτό: μεζούρα.

1. Μετρήστε από το πάτωμα ως το πάνω μέρος της ψάθας στο μπροστινό της άκρο, όχι στη μέση όπου βουλιάζει.
2. Μετρήστε το τραπέζι σας από το πάτωμα ως την επιφάνεια, και ως την κάτω πλευρά της ποδιάς.
3. Αφαιρέστε. Αν βγαίνει 25–30 cm ως την επιφάνεια, είστε εντάξει. Για άλλη περίπτωση, ο υπολογιστής ύψους καρέκλας κάνει τον λογαριασμό.
4. Αν αγοράζετε σετ μεταχειρισμένες, μετρήστε όλες. Δύο εκατοστά διαφορά ανάμεσα σε δύο καρέκλες στο ίδιο τραπέζι φαίνονται και νιώθονται.

Το ψάθινο κάθισμα βουλιάζει λίγο όταν κάθεστε και χαλαρώνει με τα χρόνια. Μια φθαρμένη ψάθα κάθεται χαμηλότερα από ό,τι μετράτε στην άκρη της.

Ποιο ξύλο είναι;

Δύο ξύλα συναντάτε συχνότερα στις περιγραφές τους: οξιά και πεύκο. Η διαφορά φαίνεται στη χρήση:

Πώς ξεχωρίζετε: το πεύκο έχει έντονα, φαρδιά νερά και συχνά ρόζους, και αφήνει σημάδι με το νύχι. Η οξιά έχει λεπτό, ομοιόμορφο νερό με μικρές σκούρες κηλίδες. Κάτω από χοντρή βαφή δεν φαίνεται τίποτα, οπότε κοιτάξτε κάτω από το κάθισμα ή στο εσωτερικό των ποδιών, όπου συχνά λείπει η βαφή. Περισσότερα για τη σύγκριση θα βρείτε στο δρυς ή οξιά και στις ξύλινες καρέκλες.

Ψάθα, βιεννέζικη ψάθα ή ξύλινο κάθισμα;

Τρία διαφορετικά πράγματα λέγονται «ψάθα» στα ελληνικά καταστήματα:

• Πλεκτή ψάθα από φυτικές ίνες: το χοντρό, στριφτό κορδόνι που τυλίγεται γύρω από τον σκελετό. Είναι το κλασικό κάθισμα του καφενείου. Αντέχει χρόνια στο σπίτι, αλλά όχι βροχή.
• Βιεννέζικη ψάθα: λεπτό, επίπεδο πλέγμα με εξάγωνα ανοίγματα. Είναι σχισμένος φλοιός ρατάν, το λεγόμενο cane. Το βρίσκετε στις καρέκλες από λυγισμένο ξύλο, όπως η Thonet 214.
• Πλαστική ψάθα: μοιάζει με τη φυτική αλλά δεν φοβάται το νερό. Για μπαλκόνι είναι η πρακτική λύση.

Τη διαφορά ρατάν, ψάθας και μπαμπού την εξηγούμε αναλυτικά στο ρατάν, ψάθα, βιεννέζικη ψάθα. Για τα παιδιά και τις γάτες: η ψάθα κρατά ψίχουλα και οι ίνες της πιάνουν στα νύχια. Ένα μαξιλάρι καθίσματος με κορδόνια στα πίσω πόδια λύνει και τα δύο.

Τι ελέγχετε σε μια μεταχειρισμένη;

Οι παλιές καρέκλες καφενείου πουλιούνται σε παζάρια, αγγελίες και κλείσιμο μαγαζιών. Πολλές σώζονται, αλλά όχι όλες. Δέκα λεπτά έλεγχος πριν πληρώσετε:

1. Κουνήστε την. Βάλτε την σε επίπεδο πάτωμα, πιάστε την πλάτη και σπρώξτε μπρος-πίσω και πλάγια. Αν παίζει, ο σύνδεσμος έχει χαλαρώσει. Αυτό φτιάχνεται, αλλά λογαριάστε τη δουλειά: δείτε την καρέκλα που κουνιέται.
2. Κοιτάξτε πού μπαίνουν τα πόδια στο κάθισμα. Μια ρωγμή στο ξύλο γύρω από τον σύνδεσμο είναι πιο σοβαρή από έναν χαλαρό σύνδεσμο.
3. Ψάξτε καρφιά, βίδες και σύρμα. Σημαίνουν ότι κάποιος την «έδεσε» αντί να την ξανακολλήσει. Συχνά έχουν ανοίξει το ξύλο και η σωστή επισκευή γίνεται δυσκολότερη.
4. Πατήστε την ψάθα με τον αντίχειρα. Πρέπει να είναι σφιχτή και να επανέρχεται. Αν βουλιάζει πολύ ή έχει σπασμένες ίνες στις άκρες, θέλει αλλαγή.
5. Ψάξτε μικρές στρογγυλές τρύπες με λεπτή σκόνη από κάτω, ειδικά στα πόδια και κάτω από το κάθισμα. Είναι σημάδι από έντομα του ξύλου. Ζητήστε γνώμη από τεχνίτη πριν τη βάλετε δίπλα σε άλλα ξύλινα έπιπλα.
6. Ελέγξτε τα πόδια σε επίπεδο πάτωμα. Αν «κουτσαίνει», ένα πόδι είναι κοντύτερο ή στραβό.
7. Μετρήστε το ύψος καθίσματος, όπως παραπάνω, και συγκρίνετε με τις υπόλοιπες του σετ.

Άβαφη ή βαμμένη;

Η άβαφη καρέκλα δείχνει το ξύλο αλλά δεν προστατεύεται. Το γυμνό ξύλο ρουφά λάδι και νερό, άρα στην κουζίνα θέλει λάδι ή βερνίκι από την αρχή. Η βαμμένη αντέχει καλύτερα, αλλά η βαφή φεύγει πρώτα εκεί που τρίβεται: στην μπροστινή τραβέρσα, όπου πατάνε τα πόδια, και στην κορυφή της πλάτης, από όπου την πιάνετε. Αν αγοράσετε παλιά βαμμένη για να την ξαναβάψετε, ρωτήστε τι βαφή έχει, γιατί πολύ παλιές στρώσεις βαφής θέλουν προσοχή στο τρίψιμο.

Το ξύλο κινείται με την υγρασία: φουσκώνει τον χειμώνα, μαζεύει το καλοκαίρι. Η οξιά συρρικνώνεται έως 11,7% εφαπτομενικά από χλωρή σε στεγνή, από τα μεγαλύτερα νούμερα στα συνηθισμένα ξύλα επίπλων. Γι' αυτό οι σύνδεσμοι μιας καρέκλας που περνά το καλοκαίρι στη βεράντα και τον χειμώνα μέσα χαλαρώνουν πιο γρήγορα.

Στο σπίτι: μάρμαρο, πλακάκι και κόλλες

Οι καρέκλες καφενείου συχνά δεν έχουν πέλματα και τα πόδια τους είναι σκέτο ξύλο. Σε μάρμαρο, κολλήστε ή καρφώστε τσόχες: οι κατασκευαστές μαρμάρου τις προτείνουν για να μη χαράζεται η πέτρα. Αν ξανακολλάτε παλιό σύνδεσμο, το Εγχειρίδιο Ξύλου του USDA σημειώνει ότι οι λευκές κόλλες PVA «υποχωρούν» με τον καιρό σε συνεχές φορτίο, ενώ η ζωική κόλλα είναι αυτή που χρησιμοποιείται στις επισκευές παλιών επίπλων. Λεπτομέρειες στην καρέκλα που κουνιέται.

Αν θέλετε την ίδια ιδέα, καινούρια

Η πιο κοντινή καινούρια καρέκλα στον οδηγό είναι μια καρέκλα από λυγισμένο ξύλο με βιεννέζικη ψάθα. Δεν έχει σύνδεσμο καταστήματος· δίνουμε τα νούμερα του κατασκευαστή για σύγκριση με όσες βρίσκετε στην αγορά.

• Thonet 214

  Καρέκλα τραπεζαρίας· κάθισμα 46 cm· 43 cm × 52 cm × 84 cm· 2,7 kg· στοίβαξη: δεν δημοσιεύεται· έξω: δεν δημοσιεύεται

  Λυγισμένο μασίφ ξύλο, κάθισμα με βιεννέζικη ψάθα, 2,7 kg, κάθισμα στα 46 cm. Δεν δημοσιεύεται εγγύηση, όριο βάρους ούτε χρήση έξω.

  Σελίδα κατασκευαστή

Για σκεπαστή βεράντα όπου θέλετε κάτι που δεν φοβάται τη βροχή, δείτε τον οδηγό για τις καρέκλες κήπου και βεράντας. Για όλες τις καρέκλες φαγητού του οδηγού με τα ύψη τους, τον οδηγό καρέκλες τραπεζαρίας.