Ρατάν, ψάθα, βιεννέζικη ψάθα και μπαμπού: τι είναι, πού αντέχουν

Το ρατάν είναι αναρριχώμενος φοίνικας με συμπαγή βλαστό. Αν του αφαιρέσετε τη φλούδα, έχετε το «cane», από το οποίο πλέκεται η βιεννέζικη ψάθα. Το wicker δεν είναι υλικό αλλά τρόπος πλεξίματος, και το μπαμπού είναι άλλο, κούφιο φυτό. Τα φυσικά πλέγματα είναι για μέσα. Για έξω υπάρχει το συνθετικό ρατάν.

Ενημερώθηκε 21 Οκτωβρίου 2026Η συντακτική ομάδα του ΚαρεκλάκιαΠώς δουλεύουμε

Βιεννέζικη ψάθα (σχισμένο ρατάν σε εξάγωνη πλέξη), ψάθινο κάθισμα από στριμμένο σχοινί και πλέξη wicker.

Τι είναι το ρατάν;

Τα ρατάν είναι αγκαθωτοί αναρριχώμενοι φοίνικες της υποοικογένειας Calamoideae. Ο FAO μετρά περίπου 600 είδη σε 13 γένη, που φυτρώνουν μόνο στις τροπικές και υποτροπικές περιοχές του Παλαιού Κόσμου. Αυτό που κάνει το ρατάν χρήσιμο στα έπιπλα είναι ο εύκαμπτος, μακρύς βλαστός του. Ολόκληρος, στρογγυλός, γίνεται σκελετός επίπλου. Σχισμένος, ξεφλουδισμένος ή σε πυρήνα, γίνεται υλικό για πλέξιμο και δέσιμο.

Το cane είναι ο συμπαγής βλαστός του ρατάν χωρίς τα φύλλα που τον τυλίγουν. Από τις λεπτές λωρίδες της γυαλιστερής εξωτερικής του επιφάνειας πλέκεται η βιεννέζικη ψάθα, το ανοιχτό πλέγμα με τις οκταγωνικές τρύπες στο κάθισμα της Thonet 214.

Τέσσερις λέξεις, τρία πράγματα. Ρατάν και μπαμπού είναι φυτά, το cane είναι προϊόν του ρατάν και το wicker είναι τεχνική.

Wicker, ψάθα, μπαμπού: ποια είναι η διαφορά;

Οι όροι που θα δείτε στις αγγελίες
Όρος	Τι είναι	Πού θα το δείτε
Ρατάν	Αναρριχώμενος φοίνικας με συμπαγή, εύκαμπτο βλαστό	Σκελετοί πολυθρόνων, χοντρά πλέγματα
Cane / βιεννέζικη ψάθα	Λωρίδες από τη φλούδα του ρατάν, πλεγμένες σε ανοιχτό πλέγμα	Καθίσματα και πλάτες καρεκλών από λυγισμένο ξύλο
Wicker	Τρόπος πλεξίματος, με ιτιά, ρατάν, καλάμι, μπαμπού ή συνθετικές ίνες	Καλάθια, πολυθρόνες, καρέκλες βεράντας
Μπαμπού	Άλλο φυτό, με βλαστό συνήθως κούφιο	Σκελετοί και πάνελ, λιγότερο σε πλέγματα καθισμάτων
Ψάθα (καφενείου)	Στριφτό φυτικό κορδόνι πλεγμένο πάνω στο πλαίσιο του καθίσματος	Παραδοσιακές ξύλινες καρέκλες καφενείου
Συνθετικό ρατάν	Πλαστική ταινία ή κορδόνι πλεγμένο σαν wicker	Έπιπλα κήπου και βεράντας
Ρατάν, cane, μπαμπού: FAO. Wicker και συνθετικό wicker: Wikipedia. Η περιγραφή της ελληνικής ψάθας είναι δική μας.

Στην Ελλάδα η λέξη «ψάθα» σημαίνει δύο διαφορετικά καθίσματα. Το ένα είναι η παραδοσιακή ψάθα της καρέκλας καφενείου, ένα χοντρό στριφτό κορδόνι πλεγμένο σταυρωτά γύρω από τις τέσσερις τραβέρσες του καθίσματος. Το άλλο είναι η βιεννέζικη ψάθα, το λεπτό ανοιχτό πλέγμα από cane. Όταν ψάχνετε ανταλλακτικό, ξεκαθαρίστε ποιο από τα δύο έχετε: η μία πλέκεται στο χέρι πάνω στην καρέκλα, η άλλη πωλείται και σε έτοιμο φύλλο. Το πώς μετράτε και αλλάζετε το κάθισμα το εξηγούμε στον οδηγό για την ψάθα καρέκλας.

Πού αντέχουν τα φυσικά πλέγματα;

Ρατάν, cane και ψάθα είναι φυτικές ίνες. Θέλουν ξηρό χώρο και σκιά. Ο FAO σημειώνει ότι οι βλαστοί με μαλακό εσωτερικό και περισσότερο άμυλο προσβάλλονται πιο εύκολα από έντομα, άρα η ποιότητα της πρώτης ύλης μετράει. Κανένα από τα μοντέλα του οδηγού με φυσικό πλέγμα δεν δηλώνεται από τον κατασκευαστή για εξωτερικό χώρο.

Για βεράντα χωρίς σκέπαστρο, η Wikipedia σημειώνει ότι προτιμάται το συνθετικό wicker, το λεγόμενο «all-weather wicker». Τι είναι ακριβώς και τι κοιτάτε στην ετικέτα του το γράφουμε στον οδηγό για το συνθετικό ρατάν και το textilene.

Φυσικό πλέγμα: πού ναι και πού όχι
Χώρος	Φυσικό ρατάν, cane, ψάθα
Σαλόνι, κουζίνα, υπνοδωμάτιο	Ναι
Σκεπαστή βεράντα, το καλοκαίρι, χωρίς βροχή	Ναι, με την καρέκλα να μπαίνει μέσα τον χειμώνα
Ακάλυπτο μπαλκόνι ή κήπος	Όχι: πάρτε συνθετικό ρατάν ή άλλο υλικό εξωτερικού χώρου

Τι προσέχετε σε μια καρέκλα με ψάθα;

Τακούνια και νύχια. Η βιεννέζικη ψάθα είναι ανοιχτό πλέγμα. Ένα στιλέτο ή ένα παιδί που ανεβαίνει όρθιο στην καρέκλα μπορεί να σπάσει λωρίδες. Το ίδιο και μια γάτα που ακονίζει νύχια.
Καθαριότητα. Τα ψίχουλα μπαίνουν στο πλέγμα. Ένα μαλακό πινέλο και η απορροφητική σκούπα με βούρτσα αρκούν.
Μάρμαρο. Τα πόδια της καρέκλας, όχι η ψάθα, είναι το πρόβλημα στο μαρμάρινο πάτωμα. Το Natural Stone Institute σημειώνει ότι η άμμος και η σκόνη χαράζουν την πέτρα, οπότε βάλτε τσόχες.
Μεταχειρισμένη καρέκλα. Πιέστε την ψάθα με το χέρι στη μέση. Αν «κάθεται» πολύ ή ακούγεται να σπάει, θα χρειαστεί αλλαγή. Δείτε και τον οδηγό για τις καρέκλες καφενείου.

Συχνές ερωτήσεις

Το ρατάν είναι μπαμπού;

Όχι. Το ρατάν είναι αναρριχώμενος φοίνικας και ο βλαστός του είναι πάντα συμπαγής. Το μπαμπού είναι αγρωστώδες φυτό και ο βλαστός του είναι συνήθως κούφιος, όπως σημειώνει ο FAO.

Τι είναι η βιεννέζικη ψάθα;

Είναι πλέγμα από λωρίδες της εξωτερικής φλούδας του ρατάν, συνήθως με το χαρακτηριστικό οκταγωνικό μοτίβο. Το βλέπετε στο κάθισμα της Thonet 214 και σε άλλες καρέκλες από λυγισμένο ξύλο. Για αλλαγή καθίσματος υπάρχει και σε έτοιμο φύλλο, εκτός από το πλέξιμο στο χέρι.

Μπορώ να αφήσω καρέκλα από φυσικό ρατάν στη βεράντα;

Σε σκεπαστή βεράντα, για το καλοκαίρι, ναι, με την προϋπόθεση ότι δεν βρέχεται. Για μόνιμη χρήση στον ήλιο και στη βροχή υπάρχει το συνθετικό ρατάν, που φτιάχτηκε ακριβώς γι’ αυτό. Κανένα μοντέλο του οδηγού με φυσική ψάθα δεν δηλώνεται από τον κατασκευαστή για εξωτερικό χώρο.

Πηγές

Οι πηγές ελέγχθηκαν στις 21 Οκτωβρίου 2026.

Παραπομπή:

Ο Καρεκλάκιας, «Ρατάν, ψάθα, βιεννέζικη ψάθα και μπαμπού: τι είναι, πού αντέχουν», https://kareklakias.gr/ylika/ratan-psatha-bambou/, ενημερώθηκε 21 Οκτωβρίου 2026.